SITE MENU (UPDATED 02.08.2017)

Use search function please. All the info found with Ł - refers to this site

ARCHEOLOGIA WOJSKOWA
Krzysztof Szczegłow. Bagnet austro-węgierski, 1867-1918

Mimo przeróbki bagnetów wz. 1867, w tymże samym 1870 r. wprowadzono do uzbrojenia bagnet oznaczony wz. 1870 o długości głowni 581 mm Była to nieznaczna modernizacja pierwotnego bagnetu, polegająca na umieszczeniu w pierścieniu jelca śruby regulacyjnej - charakterystycznej cechy bagnetów wz. 1870, 1873/81 i 1888. Umieszczenie śruby regulacyjnej w pierścieniu jelca pozwalało na ścisłe dopasowanie go do wylotu lufy, a co za tym idzie całego karabinu. Eliminacja luzów zmniejszała szanse wyrobienia się blokady bagnetu i nabywania tendencji do jego wyłamywania. Ponadto następowało uproszczenie technologii wyrobu, która nie musiała być aż tak precyzyjna, aby idealnie kalibrować otwór pierścienia. W ten sposób każdy bagnet był indywidualnie pasowany do karabinu.

Bagnet wz. 1873 do karabinu Werndl

Bagnet wz. 1870 również występuję w wersji skróconej o długości głowni 475 mm. Wobec częstego występowania wersji skróconych bagnetów wz. 1867 i 1870 powstaje przypuszczenie, że były one nie tylko wynikiem reperacji złamanych bagnetów, ale także celowa przeróbka w okresie wprowadzania do uzbrojenia armii C i K bagnetów krótszych wz. 1870. Proces skracania zakończono w 1878 r.

Kolejnym bagnetem był wz. 1873, opracowany przy okazji wprowadzenia do uzbrojenia unowocześnionego karabinu Werndla - kb wz. 1873 Stracił on mocno wygięty kształt głowni bagnetu wz. 1867 i mieścił się w wymiarach wersji skróconych wcześniejszych bagnetów. Istotna różnicę wprowadzo w blokadzie bagnetu. Płaska sprężynę zatrzasku, zastąpiono bardziej niezawodna sprężyna spiralna, umieszczoną w nakrętce blokady (nie w głowicy - sprężyna opierała się o głowicę !).

1880-1895

W tym czasie, na świecie, wielką karierę zaczął robić zamek ślizgowo-obrotowy, który pozwalał uczynić z karabinu ładowanego pojedynczo, nowoczesny karabin wyposażony w magazynek, a tym samym przyśpieszyć proces ładowania broni. Fakt ten stał się wyrokiem śmierci na karabiny Werndla, które nie mogły być rozwijane bez całkowitej zmiany zamka. Co prawda "dziadek Werndl" wrócił do uzbrojenia w okresie I wojny światowej, ale jako bron przestarzała i służył głównie w jednostkach tyłowych "niezwyciężonej C i K armii" Austro-Węgier. Było to jednak przysłowiowe napoleońskie 100 dni tej broni. Natomiast same bagnety wykorzystywane były jako broń boczna w zastępstwie szabli.

Grupa podoficerów sztabowych Przykład używania po 1915 roku bagnetów typu Werndl jako broni bocznej (zamiast szabli). Podoficer w głębi ma bagnet wz. 1895

Rozpoczęła się era nowoczesnych karabinów Ferdinanda von Mannlichera. Rodzinę tej broni otwiera kb wz. 1880. Specjalnie do niego skonstruowano bagnet który oznaczono tak jak karabin, wz. 1880. Była to konstrukcja zupełnie nowa jakościowo i stanowiła odejście od dotychczas stosowanych, potężnych bagnetów, łączących w sobie cechy bagnetu i tasaka piechoty. Tasaki piechoty były powszechne we wszystkich armiach europejskich na początku XIX w. Bagnet, który funkcjonował równolegle z mini, przyjął później na okres kilkudziesięciu lat postać uniwersalną. Dopiero rok 1880 stanowi w historii bagnetu przełom - powstał bagnet krótki z rękojeścią, mogący służyć samodzielnie do walki wręcz oraz być wykorzystywany jako narzędzie pomocnicze w ciężkim żołnierskim życiu (nóż, sztylet, skrobak itp). Krótki bagnet pomagał przy pracach maskowniczych w terenie, szczególnie przy samookopywaniu.

Długość głowni nowego bagnetu miała tylko 248 mm; w ten sposób armia C i K stała się pierwszą na świecie która miała na uzbrojeniu w pełni nowoczesny bagnet, biorąc pod uwagę oczywiście współczesne nam kryteria.

Rodzina bagnetów systemu Mannlicher - od lewej: bagnet wz. 1880 w pochwie produkcji wojennej; bagnet wz. 1888, a obok przykład wersji podoficerskiej tegoż bagnetu; bagnet wz. 1895 i bagnet do sztucera tegoż wzoru; u dołu bagnet wz. 1873/81. Z prawej strony bagnet wz. 1912 do kb Mauser którego kształt i proporcje nawiązują do konstrukcji Mannlichera

Następną konstrukcją Mannlichera był kb wz. 1881 którego wersjami rozwojowymi były kolejno wz. 1882, 1884, 1885, i 1886. Niespodzianką wydaje się fakt. że do kb wz. 1886 zastosowano zmodyfikowany bagnet od kb Werndl wz. 1873. oznaczony jako wz. 1873/81, mocowany z lewej strony lufy karabinu Stało się tak nie tyle z braku przekonania o użyteczności bagnetu krótkiego, ale zapewne w obliczu sytuacji że potencjalni przeciwnicy Austro-Węgier w dużej masie posiadali bagnety o długości głowni do 400 mm, a więc wojska C i K w bezpośrednich starciach straciłyby szansę równorzędnej walki opartej na walorach samego karabinu. Jaskrawym przykładem takiego myślenia jest bagnet wz. 1866. który przez kilkadziesiąt lat był na uzbrojeniu armii francuskiej. Nastąpił więc gwałtowny renesans bagnetów o długości głowni do 500 mm, ale w przypadku Austro-Węgier był to okres krótkotrwały.

Już wkrótce, bo w 1888 r., wprowadzony został do uzbrojenia nowy karabin Mannlichera wz. 1888. wraz z bagnetem o głowni krótkiej - 245 mm (wz. 1888), który był rozwinięciem bagnetu wz. 1880. Był on mocowany tak jak wz. 1873/81 z lewej strony lufy karabinu, odwrotnie od bagnetów wz. 1867, 1870 i 1873, które zakładano z prawej strony. W odróżnieniu od swego pierwowzoru bagnet wz. 1888 wyposażono, w opisaną wcześniej, śrubę regulacyjną pierścienia jelca.

Po modyfikacji naboju (przejście na proch bezdymny), przystosowano do niego karabiny: broń oznaczono wz. 1888/90 - karabin z nakładką celownika z nowym skalowaniem oraz wz. 1890 z nowym celownikiem. Do kb wz. 1890 zastosowano sprawdzony bagnet wz. 1880.

/ page 6 from 14 /

We have much more interesting information on this site.
Click MENU to check it out!

cartalana.com© 2013-2017 mailto: koshka@cartalana.org

Google+