SITE MENU (UPDATED 02.08.2017)

Use search function please. All the info found with Ł - refers to this site

ARCHEOLOGIA WOJSKOWA
Krzysztof Szczegłow. Bagnet austro-węgierski, 1867-1918

3 lipca 1866 roku, Sadowa - 215.000 wojsk austro-węgierskich stanęło przeciw 211.000-ej armii pruskiej. Bitwa ta była punktem kulminacyjnym wojny austriacko-pruskiej. W dniu tym ostatecznie udowodniona została wyższość broni iglicowej nad bronią o zamku perkusyjnym, ładowaną od wylotu lufy. Stała się również przełomem w konstrukcji bagnetu, odejściem od bagnetów tulejowych na rzecz bardziej funkcjonalnych bagnetów typu kordelas.

LORENZA DO MANNLICHERA. Od góry: bagnet wz. 1854 do kbk Wanzl (Z. Porębski), bagnet wz. 1867 do kb Fruwirth (M. Prószyński), bagnet wz. 1873 do kb Werndl wz. 1873/77 a u dołu bagnet wz. 1880 do kb Mannlicher wz. 1880. Zdjęcie to doskonale ilustruje jakościowo nowe etapy rozwoju bagnetu austro-węgierskiego. Po roku 1866 następuje odejście od bagnetu tulejowego na rzecz bagnetów z rękojeścią oraz późniejsza minimalizacja długości.

W czasie wojny 1866 roku podstawowym uzbrojeniem w wojsku austro-węgierskim był kb wz. l854 systemu Lorenz Był to karabin kapiszonowy, ładowany od wylotu lufy, o dużej celności strzału, wyposażony w bagnet tulejowy typu kłującego. Na uzbrojeniu pododdziałow strzelców kawalerii i artylerii znajdował się kbk wz. 1854 do którego zastosowano bagnet tulejowy z głownia typu siecznego. Używana bron miała podstawowa wadę - można ja było nabijać tylko w pozycji stojącej. Strona przeciwna uzbrojona była w karabiny igłowe syst. Dreyse, ładowane odtylcowo, pojedynczym nabojem zespolonym, co prawda bardzo prymitywnym, lecz przyśpieszającym w znaczny sposób prowadzenie walki ogniowej i pozwalającym na ładowanie broni w każdej pozycji, umożliwiając skuteczne ukrycie się przed ogniem nieprzyjaciela Karabiny te, podobnie jak austriackie miały bagnety tulejowe o głowni typu kłującego.

Żołnierz pułku czeskiego, około roku 1910. Na pasie zawieszony bagnet do karabinu Werndl wz. 1873. Uwagę zwraca położenie klamry pasa, które związane jest ze sposobem noszenia z przodu ładownicy na naboje. Zasada ta była konsekwentnie przestrzegana nawet po jej zdjęciu.

Bagnet Werndl wz. 1867 (z lewej) wersja podstawowa i skrócona Charakterystyczną cechą jest podfrezowanie głowicy, gałka na pierścieniu jelca oraz sposób ostrzenia.

Bagnet Werndl wz. 1870 (z prawej) wersja podstawowa i skrócona. Mimo dużego podobieństwa do wz. 1867, widać brak nafrezowania głowicy, smuklejszą głownię oraz jej występ pod jelcem

Po wojnie Austriacko-Pruskiej

Po przegranej wojnie, Austro-Węgry zdecydowały się na szybką i rozległą reformę uzbrojenia. W tym celu utworzono komisję w skład której wchodzili oficerowie wszystkich rodzajów broni. Ich zadaniem było rozwiązanie dwóch spraw - przekształcenie posiadanych kb i kbk wz. 54 na bron odtylcową: - opracowanie no - woczesnego karabinu odtylcowego porównywalnego z karabinem pruskim.

Pierwsze zadanie udało się wykonać stosunkowo łatwo, wykorzystując tzw zamek odrzucany pomysłu Franza Wänzla. Zamek ten został zatwierdzony do uzbrojenia 05.01.1867 r. Ogólna liczba tak przerobionych karabinów syst. Lorenza zamknęła się liczbą 688.000 sztuk. Do kb i kbk syst. Wänzla używano bagnetów wz. 1854.

W drugim przypadku sprawa była znacznie trudniejsza. Komisja zadecydowała że należy wybierać osobno rodzaj naboju i lufy, niezależnie od mechanizmu odpalającego (zamka). Pomysł ten, z pozoru dziwaczny, pozwalał zmieniać rodzaj zamka, bez konieczności zmiany pozostałych elementów. Na propozycje nie czekano długo.

1867-1873

W końcu 1866 r. komisji przedstawiono karabin odtylcowy opracowany przez Josefa Werndla. Po wszechstronnych próbach 26.07.1867 r. podpisany został kontrakt z Österreichische Waffenfabrik Gesselschatt (OE-WG) w Steyer na dostawę pierwszej partu 250.000 sztuk tego karabinu, określonego mianem wz. 1867. Trzeba tu wspomnieć, że Werndl który później został dyrektorem rusznikarni cesarskich, zawdzięczał dużą część sukcesu praktyce w zakładach Remingtona w Stanach Zjednoczonych oraz współpracownikowi - rusznikarzowi czeskiemu Karelowi Holubowi.

Gdzieś w Galicji: lata 1914-15. Oddział Żandarmerii Polowej przy dworcu kolejowym. Uzbrojenie karabiny Werndl wz. 1873 wraz z bagnetami. Na bagnetach widoczne temblaki rodzaju broni założone na sposób niemiecki (zapętlone na żabce). Oddział posiada charakterystyczne dla tej formacji pickelhauby - rzadko używane w armii C i K

Do karabinu opracowali oni nowy, w pełni nowoczesny (wg ówczesnych kryteriów) bagnet sieczny. Miał on głownie typu jatagan o długości 584 mm. wzorowaną na głowni bagnetu francuskiego wz. 1840 i 1866. Był to niewątpliwie wynik panującej wówczas w Europie mody, ukształtowanej przez czerpanie wzorców z Bliskiego Wschodu. Pojawił się wiec, pierwszy bagnet w armii C i K z rękojeścią umożliwiającą wygodne władanie bagnetem po zdjęciu z karabinu Oznaczono go jako bagnet wz. 1867.

W roku 1870 dokonano jego modyfikacji przez skracanie w warsztatach wojskowych, głowni do długości 472 mm (obcinano część pióra głowni, albo, co jest bardzie) prawdopodobne, obrabiano do tej długości nadłamane bagnety).

/ page 5 from 14 /

We have much more interesting information on this site.
Click MENU to check it out!

cartalana.com© 2013-2017 mailto: koshka@cartalana.org

Google+